|
|
Ağrılı cinsel birleşme (Disparoni) ve
Vaginusmus
Disparoni, cinsel birleşmede vajina girişinde ya da kasık bölgesinde
ağrı, acıma veya sancı hissedilmesi ile kendisini gösteren bir
patolojidir. Tıbbi literatürde "Disparoni (disparunia, ağrılı birleşme)"
olarak geçmektedir.
Pek çok kadın ilk cinsel ilişkiden itibaren ağrı hissederken (Primer
disparoni), diğerleri normal şekilde devam eden cinsel ilişkileri varken
daha sonradan bu problemle yüz yüze kalmaktadır (Sekonder disparoni).
Ağrılı ilişki problemi yaşayan çiftler bu problemleri için ilk olarak
bir jinekoloğa başvurarak bir jinekolojik muayeneden geçmelidirler.
Çünkü disparoniye neden olan problemlerin pek çoğu jinekolojik
hastalıklardır.
Altta yatan bir jinekolojik bir rahatsızlık yoksa psikolojik nedenler
düşünülmelidir.
Ağrının oluştuğu yere göre disparoni; yüzeyel ve derin disparoni olarak
ikiye ayrılmaktadır. Bu iki ağrı çeşidinin ayrılması tanı için
önemlidir.
YÜZEYEL DİSPARONİ
Penisin vajene girişi sırasında ağrının dış kısımda hissedilmesidir.
Vulvar Vestibulit Sendromu (VVS): Vulva ile vagina arasında hymen
(kızlık zarı) bitişiğinde kızarıklık, ağrı hassasiyet ile kendisini
gösteren bir durumdur. VVS problemi taşıyan kişiler partnerleri ile
cinsel ilişki sırasında aşırı derecede ağrı şikayeti ile karşı
karşıyadır. Tedavisi ise bu bölgenin cerrahi olarak çıkarılmasıdır.
VVS ile ilgili
ayrıntılı bilgiler için tıklayınız >>>
Vajinit: Vajina içindeki iltihabi rahatsızlıklara verilen genel isimdir.
En sık vajinit nedenleri arasında mantar enfeksiyonları (özellikle
Candida albicans, Candida Glabrata), Trichomanas ve diğer parazit
enfeksiyonları, Gardnerella enfeksiyonları (Eş anlamlıları Gardnerella
vajiniti, non-spesifik vajinit, Bacterial vaginosis) sayılabilir.
Vulvit: Kadınlarda dış genital bölgeye “vulva” adı verilmektedir.
Vulvanın mikrobiyal (enfeksiyöz) ve mikrobial olmayan (enflamatuar,
yangısal) problemlerine vulvit denir ve bu durumda da cinsel ilişki
sırasında ağrı oluşabilir.
Vulvanın enfeksiyöz durumları arasında candida vulviti (mantar
enfeksiyonları), herpes tip 2 (genital uçuk), HPV (genital siğil)
enfeksiyonları yer almaktadır.
Vulvanın enfeksiyöz olmayan (enflamatuar) patolojileri arasında lichen
sclerosus, sedef hastalığı (psöriazis) ve egzemalar yer almaktadır.
Lichen sclerosus dış genital alanda atrofi (küçülme) ile kendisini
gösteren yangısal bir hastalıktır.
Vajen girişinin darlığı: Doğumsal veya hormonal bir takım nedenler
sonucunda vajen ve vulva normalden küçük olabilir, bu durumda da ilişki
ağrılı olabilmektedir.
Vajinal kuruluk: Kadınlarda hipofizden salgılanan prolaktin hormonu (süt
hormonu) fazlalığında (hiperprolaktinemi) ve doğumdan sonraki emzirme
dönemlerinde vajinal ıslaklıktaki azalmaya bağlı olarak ilişki problemli
hale gelebilir. Cinsel isteksizlik, depresyon ve kişiye bağlı bünyesel
özellikler sonucunda da vajenin kayganlığını sağlayan sekresyonların
(salgıların) az olması ile yüzeyel disparoni görülebilmektedir.
Vajinal kuruluk ile ilgili
bilgiler için tıklayınız >>>
Menapoz: Menopozdaki kadınlarda vajen epitelinin sağlamlığını ve
kayganlığını sağlayan estrojen hormonu eksikliği nedeni ile disparoni
şikayeti olmaktadır. Bu problem, menopozal hormon tedavisi ile
kolaylıkla düzelebilmektedir. Çünkü menapoz sonrasındaki kadınlara
östrojen verilmesi vajina ve klitoristeki kan akımını artırır.
Yaşlanma ve menapoz sonucu sıklıkla karşılaşılan diğer cinsel yakınmalar
istek kaybı, ağrılı cinsel birleşme, cinsel cevabın azalması, orgazma
ulaşmada zorluk (anorgazmi) ve genital duyarlığın azalmasıdır. Ayrıca
testosteron düzeylerinde menopoz sonrası dönemlerdeki azalmalar cinsel
uyarılmada, libido ve orgazmdaki azalmalara neden olmaktadır.
Menopoz ve cinsel yaşam ile ilgili
bölüm için tıklayınız >>>
Cerrahi operasyonlar: Yapılan vajinal daraltma operasyonları, vajinal
histerektomi (rahmin alttan çıkarılması) operasyonları, idrar torbası
sarkması durumunda yapılan ameliyatlar (kolporafi) ve rektum (barsağın
son kısmı) sarkması için yapılan operasyonlar sonrasında da disparoni
görülmektedir.
Normal doğum: Normal doğum sırasında bebeğin başının rahat çıkması için
yapılan kesiler (epizyotomi) iyi şekilde onarılmazsa ilerleyen
zamanlarda ilişki sırasında problem yaşanmasına sebebiyet verebilir.
Kızlık zarı'nın normalden kalın olması (rigid hymen): Kızlık zarının
kalın veya yüksek kenarlı olması durumunda da cinsel ilişki ağrılı
olabilmektedir.
Kızlık zarı ile ilgili bilgiler için
tıklayınız >>>
DERİN DİSPARONİ
Derin disparoni, vaginaya penisin tam olarak girmesinden sonra alt kasık
veya karın bölgelerinde ağrı hissedilmesidir. Rahim, yumurtalık, tüpler
ve alt karın bölgesi ile ilişkili hastalıklar derin disparoniye neden
olabilmektedir. Bunlar:
Endometriozis: Batın içinde yapışıklıklarla giden bir hastalıktır.
Endometriosis ilişki sırasında ağrı, sancılı adet görme (dismenore) ve
infertilite (gebe kalamama) gibi problemlere yol açabilen bir
rahatsızlıktır. Kesin tanısı laporoskopi ile konur.
Sistit: Mesane (idrar kesesinin) enfeksiyonudur. Sık ve ağrılı idrara
çıkma, idrar yaparken yanma ve sızlama ile birlikte cinsel ilişki
sırasında ağrı hissetme gibi semptomlar (bulgular) sistit ile uyumludur.
Myomlar: Rahmin kas dokusundan türeyen myomlar büyüklük ve
yerleşimlerine göre ilişki sırasında ağrılara neden olabilir.
Over kistleri (yumurtalık kistleri): Yumurtalıklardan köken alan kistler
ilişki sırasındaki travmalara bağlı olarak kasık bölgesinde ağrılara
sebep olabilmektedir.
PIH (Pelvik iltihabi hastalık): Rahim içi zarının iltihabi durumları
(endometrit), tüplerin enfeksiyonları (salpenjit, adneksit) veya
yumurtalıkların enfeksiyonları (ooforit) gibi durumlarda da cinsel
ilişki ağrılıdır. Tüm bu enfeksiyonların genel adı PIH (Pelvik iltihabi
hastalık veya Pelvik inflamatuar hastalık) olarak geçmektedir. Basit bir
jinekolojik muayene ve laboratuar testleri ile kesin tanı
konulabilmektedir.
Bütün bu durumların dışında herhangi bir neden saptanamayan disparoni
hastaları da bulunmaktadır. Böyle bir durum daha çok kadının bilinç
altını etkileyen psikolojik bir durumla ilgilidir. Vaginusmus, yani
vajinal kasların istemsiz kasılması en sık olarak görülen disparoni
sebebidir.
Psikolojik kökenli disparonide sık olarak karşımıza çıkan diğer
nedenler:
Gebe kalma korkusu
Gebelik esnasında bebeğe fiziksel zarar gelebileceği korkusu
Ön sevişmenin yetersiz olması
Cinsel tecrübe ve bilgi eksikliği
Önceden yaşanmış olan cinsel travmalar (taciz veya tecavüz gibi.. )
Partnere karşı isteksiz olma durumlarıdır.
Tedavide Cerrahi Yöntemler
Vulvar Vestibulit Sendromu (VVS) daha sıklıkla evliliklerinin ilk
dönemlerinde disparoni şikayeti olan kişilerde bulunmaktadır ve tedavisi
cerrahi ile bu ağrıya hassas bölgenin çıkartılmasıdır. Bunun için
öncelikle bir takım testlerle ağrıya duyarlı bölgeler tespit edilir.
Daha sonra lokal anestezi ile (bölgesel uyuşturularak) bu bölgenin
çıkartılması ve/veya vajen girişinin bir miktar genişletilmesi cinsel
ilişkide ağrı problemini tümden giderecektir.
Yine aynı şekilde normal doğum sırasındaki kesilen yerin (epizyotomi)
dikilmesi sonrasında iyileşmenin kötü olması durumunda estetik görünüm
kötü olabilir ve hatta dikişler ilişkide ağrı problemi oluşturabilir. Bu
durumda da uygulanan vajinal estetik operasyonlar ile bu dokuların
çıkarılması hem estetik hem de fonksiyonel açılardan iyi sonuçlar
vermektedir.
Yine, kızlık zarının normalden kalın ve yüksek kenarlı olması durumunda
da cinsel ilişki ağrılı olabileceğinden 10-15 dakikalık basit bir
cerrahi girişim (parsiyel hymenektomi operasyonu) ile bu durum
halledilebilinir.
|